Perşembe , Ocak 20 2022

Futbol Maçını Kim İcat Etti?

Futbol iki farklı takım tarafından oynanan ve belli kurallar çevresinde topu karşı takım kalesine atmayı amaçlayan bir spor dalıdır. Bu sporu günümüzde milyonlarca insan yapıyor. Günümüzde profesyonel olarak on binlerce futbol kulübü bulunuyor. Binlerce amatör takım ve sadece spor olarak milyonlarca insan bu spor dalı ile ilgileniyor.

Yani futbol dünya genelinde milyonlarca insan bu sporla meşgul olurken yine milyonlarca insan taraftar olarak futbol maçlarını yakından takip ediyor. Burada akla futbol maçını kim icat etti? Sorusu geliyor. Futbol icat edildiği günden bu güne kadar çeşitli değişimlere uğrayarak geldi.

Antik Çağlarda Futbol

Futbolun icadı antik çağlara kadar dayanıyor. Antik çağlardan kalan mağara resimlerinde sıkça top oynayan insan resimlerine rastlanıyor. Antik çağ filozoflarından bazıları top oynayan insanlardan bahsediyor. Antik Çin imparatorluğunda askeri eğitimler için futbol oyunları düzenleniyordu. Bu oyunlar şimdiki modern futboldan uzak sadece fiziki mücadele şeklinde yapılıyordu.

Amaç askerlerin dayanıklılığını ve güçlerini test etmek olan futbol şimdiki gibi yuvarlar bir topla oynanıyordu. Antik yunan medeniyetinde oynanan olimpiyat oyunlarından biri de futboldu. Birçok sporcu antik yunan medeniyetinde birçok spor dalında olduğu gibi futbolun da temellerini atmayı başardı. Bu çağda antik roma ve antik mısırda da benzer oyunlara rastlamak mümkündür.

Orta Çağda Futbol

Antik çağda başlayan top oyunu orta çağda gelişerek devam etti. Orta çağda top daha yuvarlak bir hal alarak oyunlar daha kolay bir hal aldı. Fakat bin üç yüzlü yıllarda Avrupa’da futbol birçok kral tarafından yasaklanarak 300 yıl kadar oynanmadı. Daha sonra yine krallar tarafından serbest bırakılan futbol büyük kitlelere ulaştı.

Özellikle İngilizler tarafından oynanan futbol neredeyse tüm İngiltere’de oynanmaya başladı. İngiltere’de birbirlerine komşu olan kasaba ve şehirler futbol maçları organize etmeye bu çağda başladı. Bu maçlarla ilgili birçok tablo bulunuyor.

Modern Futbolun Doğuşu

19. yüzyıla gelindiğinde İngiltere’nin çoğu bölgesinde futbol oyunları oynanmaya başlandı. Daha sonra çeşitli özel okullar tarafından futbol okulları kurularak insanlara futbol dersleri verilmeye başlandı. Fakat bu yıllarda her bölgede farklı şekillerde oynanan futbol oyunu 1848 yılında hazırlanan kurallarla belli çerçeveler arasında yapılmaya başlandı.

Cambridge kuralları diye bilinen bu kurallar futbolun şimdiki kuralların başlangıcı kabul edilir. Futbol sporunun ilk yazılı olan kurallarında kale vuruşu, pas ve taç atışı gibi kurallar koyuldu. Golden sonra ki santra vuruşu gibi başlangıç vuruşları yine bu dönemde kurallaştı. Bu yıllardan sonra üniversite takımları ve şehir takımları da oluşmaya başladı ve tarihin ilk futbol kulübü olan Sheffield Football kulübü kuruldu.

Daha sonra çeşitli kulüplerin kurulması ile farklı bir ihtiyaç da ortaya çıktı. Bu ihtiyaç doğrultusunda İngiltere futbol birliği kuruldu. Bu birlik sayesinde İngiltere futbolu tek çatı altında toplandı. Bu birlik tüm kulüpleri inceleme yetkisine sahip olup, gerekli gördüğü taktirde kural koyma yetkisine de sahipti.

İlk Milli Maçları

İngiltere’de futbol iyice geliştikten sonra Avrupa kıtasında bulunan birçok ülkede de yaygınlaştı. Almanya ve Fransa başta olmak üzere birçok ülkede resmi futbol kulüpleri kuruldu. Hatta birçok ülke milli takım kadrolarını bile oluşturmaya başladı.

İngiltere futbol birliği sayesinde milli takımlarını kısa sürede oluşturan İngiltere ile İskoçya 1872 yılında tarihin ilk milli maçını oynadılar. Bu maç aynı zamanda dünya kupası ve Avrupa şampiyonasının da temellerini oluşturdu. Bu maçtan sonra çeşitli ülkeler milli maç organizasyonları düzenlemeye başladı.

Maçların Kuralları

Bugünkü futbolun kuralları aşağı yukarı 19. Yüzyılda yapılan kurallardan oluşur. Futbol maçının oynandığı sahanın düz olması ve ölçüleri bu yıllarda belirlendi. Daha sonraki yıllarda teknik heyet, yedek oyuncular ve hakemler İngilizlerin futbola kattığı değişikliklerdir. Formaların farklı renklerde giyilmesi, maç süresi ve kazanan takımın nasıl belirleneceği gibi birçok kural bu tarihlerde alınan kararlar ile belirlendi.

FİFA’nın Kuruluşu

Milli takımlar düzeyinde maçların gelişmesi ile futbolun dünya genelinde tek çatı altında toplanma ihtiyacı gündeme geliyordu.1904 yılında İsviçre’nin en büyük şehri olan Zürih’te 7 kurucu ülke ile FİFA kuruldu. FİFA’nın kuruluşundan sonra dünya genelinde tüm futbol kuralları da tek çatı altında toplandı ve futbol evrenselleşti.

FİFA’nın kuruluşunu sağlayan kurucu üyeler şunlardır;

  • Danimarka
  • Hollanda
  • İspanya
  • İsviçre
  • Belçika
  • Fransa
  • İsveç

Bu ülkelerin öncülüğünde kurulan FİFA günümüzde yüzlerce üye ülkeye ulaştı. FİFA günümüze kadar onlarca futbol turnuvaları ile dünya futboluna yön verdi ve vermeye devam ediyor.

Futbolun Türkiye’ye Gelişi

19. yüzyıl sonlarına yakın futbol oyunu Türkiye’de modern bir şekilde oynanmaya başlandı. Fakat İslam dinine aykırı olduğu düşüncesi ile bu oyunlar ülkemizde azınlıklar tarafından oynanıyordu. 1894 yılına gelindiğinde İzmir Futbol Kulübü kuruldu.

Bu futbol kulübü Türkiye’de kurulan ilk futbol kulübü olma özelliğine sahiptir. Bu kulüp aynı zamanda uluslararası turnuvalara katılan ilk Türk kulübüdür. Daha sonraki yıllarda sırasıyla Galatasaray, Fenerbahçe ve Beşiktaş futbol kulüpleri kurularak turnuvalar düzenlenmeye başladı.

Türkiye’nin İlk Milli Maçı

23 Nisan 1923 yılında cumhuriyetin ilanından sonra Türkiye futbol federasyonu kuruldu. Federasyonun kurulmasından sadece 3 gün sonra Türkiye ilk milli maçına çıktı. 26 Nisan 1923 yılında Romanya milli takımı ile ilk futbol maçını yapan milli takımımız bu maçtan 2-2 beraberlikle ayrıldı.

Günümüzde Futbol

Antik çağlardan günümüze kadar ulaşan futbol oyunu bugün en ücra köşelerde bile oynanıyor. Günümüzde her yerde futbol sahaları ve halı sahalar bulunuyor. İnsanların en iyi bildiği ve en yaygın spor dalı olan futbolu spor olarak veya profesyonel olarak oynayan milyonlarca sporcu bulunuyor. FİFA ve UEFA tarafından onlarca futbol organizasyonu düzenleniyor. Onlarca ülkede futbol büyük bir endüstri haline gelmiştir.